يکشنبه 6 خرداد 1397 - 2018 مي 27 - 13 رمضان 1439
Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 49766

شاید برای شما هم اتفاق بیفتد

همسران فراوانی هستند که از عهده حل مسائل معمولی زندگی شان برنمی آیند. دلیلش چیست؟ تفاهم نداشتن؟ دخالت خانواده ها؟ پرخاشگر بودن؟ نه! دلیل ساده تر از اینها است؛ « عدم توانایی در ایجاد یک گفت و گوی موثر». تقریبا دلیل اصلی همه مشکلات همین است. چون نمیتوانند حرف بزنند به مشکل برمیخورند. این افراد معمولا در حرف و کلام هم می آیند، به هم مهلت حرف زدن نمی دهند، زمان گفت و گو به حرف های طرف مقابل گوش نمیدهند و تنها درصدد آماده کردن جواب هستند. یعنی اولویت ذهن شان را به جای شنیدن برای جواب دادن میگذارند.


همسران فراوانی هستند که از عهده حل مسائل معمولی زندگی شان برنمی آیند. دلیلش چیست؟ تفاهم نداشتن؟ دخالت خانواده ها؟ پرخاشگر بودن؟ نه! دلیل ساده تر از اینها است؛ « عدم توانایی در ایجاد یک گفت و گوی موثر». تقریبا دلیل اصلی همه مشکلات همین است. چون نمیتوانند حرف بزنند به مشکل برمیخورند. این افراد معمولا در حرف و کلام هم می آیند، به هم مهلت حرف زدن نمی دهند، زمان گفت و گو به حرف های طرف مقابل گوش نمیدهند و تنها درصدد آماده کردن جواب هستند. یعنی اولویت ذهن شان را به جای شنیدن برای جواب دادن میگذارند.

چنین مشکلی معمولا معضلات موجود در زندگی را به زخم هایی که هیچ پانسمانی مداوایشان نمیکند و سوزش شان تمامی ندارد تبدیل می کنند. گاهی این مشکلات بسیار کوچک هستند اما چون فضای موثر برای حل شان وجود ندارد، به سمت گستردگی میروند و شرایط را تا حد ناسازگاری واحساس عدم تفاهم جلو میبرند. بحث و گفتگو در خانواده جزء مهارت هایی است که میتواند یک زندگی را تا مرز موفقیت و احساس شادکامی جلو برده و در مقابل خلا آن، میتواند طرفین را به دعوا، کشمکش و جدایی بکشاند.


نکته اول: فضای گفت و گو را درست بچین!

اول از همه این را بدانید: گفت و گویی موفق است که با زمینه تفاهم و علاقمندی شکل میگیرد. در قرآن هم آمده است که خوب حرف بزنید و سخنان تان را با سلام شروع کنید. یعنی گارد مثبت داشته باشید و از حرف های بد پرهیز کنید. فضای گفتگو باید فضای تفاهم باشد. «لا یحب الله الجهر بالسوء من القول»/ آیه 148 سوره نساء، در مورد اینکه فضای گفت و گو نباید فضای زشتی و بد زبانی باشد. «و قولوا للناس حسنا»/سوره بقره آیه 83، در مورد نیکو سخن گفتن. «و قولوا لهم قولا معروفا»/ آیه 8 سوره نساء، در مورد روان حرف زدن. «اذا قلتم فاعدلوا»/ آیه 152 سوره انعام، در مورد منصفانه حرف زدن. همه این ها  میخواهند بگویند فضای گفتگوی ما باید فضای مثبتی باشد. نباید در یک فضای منفی، مچگیرانه و توبیخ گرانه صحبت کنیم. بعد از دیدن یک سریال خوب، بعد از یک سفر خوب، یک مهمانی دلنشین و بعد از مرور یک خاطره زیبا، بهترین اوقاتی هستند که میتوانیم در مورد مسئله ای که نگرانمان کرده حرف بزنیم.


نکته دوم: بحث را تک شاخه نگه دارید!

در مورد یک مسئله حرف بزنید نه فهرستی از مسائل! به خودتان و طرف مقابل تان زمان بدهید که به یک موضوع بپردازید. نیازی نیست همه مشکلات را در یک جلسه حل کنید. الان مذاکرات مهم دنیا مثل مذاکرات ایران در ژنو هم مرحله به مرحله و طبقه بندی شده پیش می روند و در هر جلسه در مورد یک مسئله حرف می زنند. وقت کم است؟ در همان فرصت کوتاه می خواهید هرچه در دل دارید بیرون بریزید؟ خب اشتباه است! نباید همان  فرصت کم تان را بسوزانید. باید به تاثیر گفتگو فکر کنید. قبول دارم که فرصت کم است اما این فرصت کم را میتوانید با کیفیتی که به گفتگو می دهید جبران کنید. اصلا با هم قرار بگذارید. هر دو هفته یک بار، مثلا ساعت خاصی از روز پنجشنبه تان را برای گفت و گو خالی کنید. میوه و چایی آماده کنید، تلویزیون را خاموش کنید و حرف و دل تان را بزنید. در کشاورزی هم وقتی آب کم است، از روش قطره ای استفاده میکنند. می بینید که همان آب اندک میتواند درختان تناور به وجود بیاورد. چرا؟ چون آن را هدایت کرده اند.


نکته سوم: خوب شنیدن

برای شنیدن اشتیاق نشان بدهید. توجه کنید، واکنش نشان بدهید، یک جاهایی تعجب کنید، یک جاهایی سکوت، جای دیگر تایید، و حتی گاهی در چهره تان انکار را نشان بدهید. مهم این است که دارید توجه میکنید. واکنش کلامی نشان دادن جزو مهارت های انسان های موفق است. قرار نیست حرف های طرف مقابل تان را صد درصد تایید کنید. جمع جبری واکنش های شما به همسرتان نشان میدهد که برای شنیدن آماده هستید و به این کار علاقه دارید. همین جاست که می توانید حرفها و نقطه نظرات تان را درست بیان کنید.


نکته چهارم: وقت شناس باشید

زمان مناسبی را برای گفت و گو انتخاب کنید. شروع گفت و گو در زمان عصبانیت و در لحظات ناراحتی نمیتواند شما را به موفقیت برساند. وقتی خانم یا آقا در زمینه ای -به حق یا ناحق- ناراحت هستند اصلا موقعیت مناسبی برای صحبت در مورد آن موضوع خاص نیست. چنین گفتگوهایی به کدورت های بیشتر، نگرانی های فراوان تر و سوء تفاهمات دامن میزنند. در شرایطی که طرف مقابل مان به هر دلیلی حوصله ندارد، ناراحت است یا اعلام میکند که من الان آمادگی حرف زدن ندارم، اصرار نکنید. فکر نکنید که این آخرین فرصت است و درواقع موقعیت هایتان را تباه نکنید. انتخاب زمان گفت و گو، هوشمندی میخواهد.


نکته پنجم: جنبه داشته باشید!

ظرفیت اینکه گفت و گوی همسرانه تان به نتیجه نرسد را داشته باشید. همه چهار مورد قبل را رعایت کرده اید اما گفت و گو به نتیجه نرسیده. مشکلی نیست! همه گفت و گوها قرار نیست به نتیجه برسند. یک جاهایی حتی خوب است که گفت و گو به نتیجه نمی رسد. گاهی در گفت و گوهایی که به سرعت به نتیحه می رسند، ابعادی از موضوع مورد بررسی قرار نمیگیرد. همین که حرف هایتان را زده اید نکته مهمی است؛ نه از نظر اینکه حجت تمام شد و من حرف هایم را زدم؛ از این نظر که: «خدا را شکر که توانستم درمورد این مساله حرف بزنم.» همین که بتوانید از گفت و گو کردن لذت ببرید، موفق بوده اید. بگذارید یک مثال بزنم. در یک گفت و گو همسرتان را قانع میکنید که فلان سفر را بروید یا فلان وسیله را بخرید اما در آن روزها، قدرت مالی اش را ندارید. معنی اش این نیست که این گفت و گو بی نتیجه بوده. معنی اش این است که تصمیمی گرفته اید اما فعلا شرایط اجرایش را ندارید. هیچ اشکالی ندارد. مهم این است که شما با هم حرف میزنید.

گاهی که گفت و گویتان به نتیجه نمی رسد و احتمال ناراحتی و اختلاف بین شما و همسرتان وجود دارد، لازم است موضوع را با فرد دیگری که هر دو به امانت داری و رازداری قبولش دارید در میان بگذارید. قرآن هم از چنین روشی تحت عنوان «حَکَم در اختلافات» یاد میکند. گاهی با این روش میتوان گفت و گو را از بن بست خارج کرد.


3 آفت گفت و گو

1. در لفافه حرف زدن و حرف ها را پیچاندن؛ گاهی زن و شوهر منظورشان را با سکوت و طرح یک مساله انحرافی بیان میکنند و انتظار دارند که طرف مقابل هم منظورشان را بفهمد. لفافه گویی گاهی ابهام را بیشتر میکند و طرف مقابل منظور شما را نمیفهمد. مثلا میخواهید شوهرتان لباسی برایتان بخرد. جلوی ویترین مغازه می ایستید و از لباس تعریف میکنید. درواقع تلویحا می خواهید به شوهرتان بگویید این لباس را بخرد اما مرد نگاه زیبایی شناسی زن را مورد توجه قرار میدهد؛ بدون اینکه واقعا منظور او را فهمیده باشد. درپایان شما ناراحت میشوید و شاید بگویید او را درک نمیکند. در صورتی که ما نباید انتظار داشته باشیم همیشه، همه از همان منظری که ما به یک موضوع نگاه میکنیم، به آن نگاه کنند.

2. یاد کردن از تلخی ها؛ اشتباهات گذشته و خاطرات و تلخی ها را یاد نکنیم. تو آنجا کوتاه نیامدی، آنجا دعوا کردی و ...

3. طولانی کردن گفت و گو؛ مسائل بدیهی را تکرار نکرده و گفت و گو را ملال آور نکنید.


اهمیت گفت و گو در اسلام

علمه البیان؛ تعلیم بیان همان منتی خداوند متعال بر انسان است. گاهی این بیان از راه کلام است، گاهی از طریق نگاه و گاهی حتی سکوت. مهم این است که انسان آنچه در درون دارد را انتقال بدهد. ما با منظورمان میتوانیم با طرفمان داد و ستد کرده و مراد خود را به او بیان کنیم. همه اینها جزو نعمت های الهی هستند که در زیرمجموعه «علمه البیان» می گنجند.

ما در روضه هایمان هم مواردی داریم که تاکید اسلام بر روش های گفت و گو را نشان میدهند. مثلا میگوییم امام حسین (ع) در لحظه آخر که میخواستند به میدان بروند، اسب شان حرکت نمیکرد. دیدند دخترشان ایستاده اند و میخواهند باهاشان صحبت کنند. در چنین شرایطی ایشان از فراز اسب صحبت نکردند. پایین آمدند و ارتباط بدنی و لمسی بر قرار کردند. دست دخترشان را گرفتند، ایشان را بر دامن شان نشاندند و حرف هایی زدند. دخترشان غرق در گریه بودند اما در همان شرایط هم از تکنیک های گفتگو استفاده کردند.

در مورد حضرت علی (ع) و حضرت زهرا (س) هم روایت داریم در شرایطی که حضرت زهرا به دلیل دفاع از حضرت علی (ع) بیمار شده بودند و جو عمومی در مورد حضرت علی سنگین بود  و حتی برخی جواب سلام ایشان را هم نمیدادند، این دو گاهی با هم می نشستند و از غم ها و دردهایشان با هم صحبت میکردند.


پیشنهاد مشاور

حجت الاسلام سرلک پیشنهادهای زیادی برای خواندن و دیدن دارند. موارد زیر فیلم و کتاب هایی هستند که ایشان  دیدن و خواندن شان را برای یادگیری بیشتر در بحث های مربوط به خانواده توصیه می کنند.


دیدنی ها

سریال پایتخت:  در این سریال یک تعامل سازنده بین زن و شوهر وجود دارد. این تعامل را خیلی دوست دارم. همیشه در اوج مشکلاتی که با هم دارند، باز هم پرخاش نکرده و گفت و گو می کنند.

سریال دکتر قریب: رابطه ای که دکتر قریب با همسرش دارد یک رابطه خیلی خوب و توام با احترام و گفت و گو است.

فیلم سینمایی دهلیز: فیلمی است که به خانواده قداست میدهد. رابطه عاشقانه یک زوج که علی رغم چالش بزرگی که در زندگی دارند، از انسجام خارج نمی شود.


خواندنی ها

- کتاب روابط متکامل زن و مرد/ علی صفایی حائری/ انتشارات لیله القدر

این کتاب یک نقشه هوایی از روابط زن و مرد ارائه میدهد. کتاب کم حجم اما تامل برانگیزی است.


- کتاب مطلع عشق/ توصیه های مقام معظم رهبری/ دفتر حفظ و نشر آثار آیت الله خامنه ای

 در این کتاب فوق العاده دقیق، توصیه های رهبری به خانواده های نوپا برای داشتن یک خانواده خوب جمع آوری شده است.


- کتاب سر دلبران/ دکتر امیرحسین بانکی پور فرد/ انتشارات حدیث راه عشق

عوامل آرامش بخش و نشاط آفرین در خانواده را بیان می کند.


- کتاب نقش رسانه های تصویری در زوال دوران کودکی/ نیل پست من/ترجمه صادق طباطبایی/ انتشارات اطلاعات

این کتاب در مورد فضای خانواده در دنیای امروز است. کتاب تکان دهنده و به درد بخوری است.


 


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :
دعای فرج